Yurt dışında okuma fikri çoğu zaman bir akşam, sessizce gelir. Bir arkadaşınızın Instagram’da paylaştığı kampüs fotoğrafı, bir dizide gördüğünüz kütüphane ya da sadece “Başka bir hayat mümkün mü?” sorusu.
Sonra o fikrin hemen arkasından başka bir ses gelir: “Ama ben yapamam ki.”
Danışmanlık yaptığımız yıllarda öğrencilerden duyduğumuz en değerli cümleler başvuru belgelerinde yazmaz. İlk görüşmenin sonunda, biraz çekinerek söylenir: “Aslında asıl korkum şu…”
Bu yazıda o korkuları tek tek ele alıyoruz. Çünkü bir korkuyu adıyla söylediğinizde, büyüklüğü genellikle yarıya iner.
1. “İngilizcem yeterli değil.”
Bu, açık ara en yaygın korku. İlginç olan şu: Bu cümleyi kuran öğrencilerin çoğunun İngilizcesi düşündüklerinden iyidir.
Gerçek şu: Üniversiteler sizden kusursuz bir İngilizce beklemez. Beklenen, belirli bir sınav skoru ve derslere katılabilecek düzeyde bir iletişimdir. Skorunuz hedefin biraz altındaysa bile pek çok okul hazırlık ya da koşullu kabul seçenekleri sunar. Gerçek akıcılık ise orada, gündelik hayatın içinde, sandığınızdan çok daha hızlı gelir.
Dil bir kapı değil, bir köprü. Karşıya geçmeye başladığınızda güçlenir.
2. “Bu benim için çok pahalı.”
Para endişesi gerçek ve ciddiye alınması gereken bir konu. Ama çoğu öğrenci hesaba en pahalı senaryoyla başlar ve orada durur.
Gerçek şu: Yurt dışında eğitimin maliyeti ülkeye, şehre ve okula göre çok büyük farklılıklar gösterir. Bazı ülkelerde devlet üniversitelerinin harçları oldukça düşük, bazı programlar ise burs, asistanlık ya da harç indirimi imkânları sunuyor. Pek çok ülkede öğrencilerin belirli saatlerde çalışmasına da izin veriliyor.
Doğru soru “Yurt dışında okumak pahalı mı?” değil, “Benim bütçeme uygun yurt dışı seçenekleri neler?” sorusudur. Bu ikisinin cevabı çok farklıdır.
3. “Orada yalnız kalırım.”
İlk haftalar kolay değildir, bunu saklamayalım. Yeni bir şehir, yeni bir dil, tanımadığınız yüzler. Özellikle ilk akşam yemekleri insana uzun gelebilir.
Gerçek şu: Yurt dışındaki üniversiteler, uluslararası öğrencilerin uyum sürecini çok iyi bilir. Oryantasyon haftaları, öğrenci kulüpleri, uluslararası öğrenci ofisleri ve çoğu şehirde Türk öğrenci toplulukları vardır. Daha da önemlisi, etrafınızdaki herkes aynı şeyi hissediyordur. Sınıftaki herkes yeni bir başlangıç yapar.
Yalnızlık bir süreç, kalıcı bir durum değil. İlk ayın sonunda genellikle “Bir dahaki hafta sonu ne yapıyoruz?” diye soran bir grubunuz olur.
4. “Notlarım yeterince iyi değil.”
Ortalamanız 4 üzerinden 3,9 değilse, yurt dışının size kapalı olduğunu düşünebilirsiniz.
Gerçek şu: Kabul süreçleri sadece not ortalamasına bakmaz. Pek çok okul başvuranı bir bütün olarak değerlendirir. Niyet mektubunuz, deneyimleriniz, projeleriniz, referanslarınız ve motivasyonunuz da masadadır. Yükselen bir not grafiği, ilgi alanınızda yaptığınız bir proje ya da güçlü bir referans mektubu dosyanızın dengesini değiştirebilir.
Doğru okul listesi, yani hayal, gerçekçi ve güvenli okulların dengeli bir karışımı, ortalaması “mükemmel” olmayan öğrencilerin de güçlü kabuller almasını sağlar.
5. “Ya gidip başarısız olursam?”
Bu korku bazen tüm diğerlerinin altında yatar. Asıl endişe dil ya da para değil, hayal kırıklığıdır. Hem kendinizi hem de size güvenenleri.
Gerçek şu: Yurt dışında okumak bir sınav değil, bir dönüşüm sürecidir. Zorlanacağınız anlar olacak, bu normaldir. Ama üniversiteler akademik destek merkezleri, yazma atölyeleri, ofis saatleri ve danışman hocalarla tam da bu anlar için hazırdır.
Kendinize şunu sorun: Bir yıl sonra hangisine daha çok pişman olurdunuz? Denediğinize mi, yoksa hiç denemediğinize mi?
6. “Ailem buna hazır değil.”
Bazen korku sizin değil, sevdiklerinizindir. “Çok uzak”, “Orada kimin var?”, “Burada da okuyabilirsin” gibi cümleler, kararı her şeyden daha zor hale getirebilir.
Gerçek şu: Ailelerin itirazları çoğunlukla bir “hayır” değil, bilgi eksikliğinden doğan bir kaygıdır. Planınızı somutlaştırdığınızda tablo değişir: Hangi şehir, hangi okul, nerede kalacaksınız, bütçe nasıl, güvenlik nasıl?
Aileyi sürecin dışında tutmak yerine içine alın. Okul sayfalarını birlikte inceleyin, sorularını not alın, gerekirse bir danışman görüşmesine birlikte katılın. Bilgi arttıkça kaygı azalır.
7. “Artık çok geç.”
Bunu 22 yaşında da duyduk, 35 yaşında da. “Yaşıtlarım kariyer yapıyor”, “Bu treni kaçırdım” gibi.
Gerçek şu: Yurt dışındaki sınıflar Türkiye’deki alışkanlıklarımızdan çok daha çeşitlidir. Özellikle yüksek lisans programlarında iş deneyimi olan, kariyer değiştiren, hatta çocuğuyla birlikte gelen öğrencilere sıkça rastlanır. Pek çok programda iş deneyimi bir avantaj olarak görülür.
Geç kalmak diye bir şey yok. Sadece henüz başlamamış olmak var.
Korkunun iyi bir haberi var
Bu yedi korkunun ortak bir noktası var: Hepsi belirsizlikten beslenir. “Ne kadar tutar bilmiyorum”, “Kabul alır mıyım bilmiyorum”, “Orada nasıl olur bilmiyorum.”
Bilinmeyeni bilinen yapmanın yolu da basit: Sorular sormak, araştırmak ve adım adım ilerlemek. Korkuyu tamamen yok etmeniz gerekmiyor. Onunla birlikte de yola çıkabilirsiniz.
Bu akşam kendinize bir iyilik yapın: Bu listedeki korkulardan hangisinin size en çok dokunduğunu bir kâğıda yazın. Sonra altına tek bir soru ekleyin: “Bunu öğrenmek için yapabileceğim ilk adım ne?”
Birlikte konuşalım
Sizi durduran şey bu listede olsun ya da olmasın, onu birlikte konuşabiliriz. Aba Eğitim olarak okul seçiminden burs araştırmasına, niyet mektubundan aile görüşmelerine kadar sürecin her adımında yanınızdayız.
Hayalinizi bir kenara koymadan önce bir ön görüşme için bize ulaşın. Belki de “Ya yapamazsam?” sorusu yerini “Ne zaman başlıyoruz?” sorusuna bırakır.
